Yunanistan-Türkiye arasindaki ticaret hacmi 10 yil önce 200 milyon dolarken bugün 3 milyar dolara yaklasti. Ticaretimiz her yil yüzde 30-40 oraninda artiyor. Birbirine tuz ve ates isteme mesafesindeki iki ülke için bu rakamlar az. Hemen yarin 5, orta vadede 10 milyar dolara bu rakamlari tasimak imkansiz degil. Ticaretin yolu halklarin dostlugundan geçiyor, bizde bu var. Köprüleri artirmak gerek. Ancak Yunanlilar Türkiye’ye çok kolay geliyor, biz oraya sadece Schengen vizesiyle gidebiliyoruz. Burada formüller gelistirmek gerek. Örnegin adalara gidiste özel islemler veya Türkiye’deki Yunanistan konsolosluklarinin vize kapasitesini –özellikle yaz aylarinda– Schengen kurallarini çignemeden artirmak gibi. Iki ülke arasindaki ekonomik iliskiler iki yönlü sokak misalidir. Bu sokakta ne kadar hareket, o kadar berekettir. Bu da mümkündür. Bugüne kadar ikili ekonomik iliskilere gereken önem verilmemistir. Türk ve Yunan girisimcilerin birbirleri hakkinda bilgileri yoktur.
Büyük ekonomi Yunanistan ekonomisi büyüktür. Halkin alim gücü yüksektir. Yunanistan özellikle güneydogu Avrupa ülkelerinde önemli yatirim faaliyetlerinde bulunmakta, bu yatirimlar 18 milyar dolara ulasmaktadir. Yunan bankalari 1.100 den fazla sube kurarak güneydogu Avrupa bankacilik pazarinin yüzde 20’sini ele geçirdi. Türkiye’de 80 Yunan firmasi faaliyet gösteriyor ve bunlarin yatirimlarinin toplami 2006 yilinda ise 5 milyar Avro’ya ulasti.
Endüstri Endüstrinin GSYIH içindeki payi yüzde 21-22 ve imalat sektörünün payi yüzde 10-12 civarindadir. Ancak genelde endüstri, yillik yüzde 2 gelismekte ve agirligi azalmaktadir. Gida endüstrisi güçlüdür. Çünkü Yunanistan birçok mahsulde kendi kendine yeten bir ülkedir, endüstriyel seftali üretiminde lider ülkelerden biridir ve domates üretiminde en üst sirayi almaktadir. Yunanistan, balik çiftligi üretiminde de Avrupa’da üretimin yarisini saglamaktadir.
Hizmet sektörü Yunanistan’da üretim-imalat sektörü gerilerken hizmet sektörü öne çikmaktadir. Hizmet sektörünün GSYIH’ ye katkisi yüzde 71.6’ya çikmistir. Sektör devlet desteklerine açiktir. Sanayi ve hizmet üretiminin bilesimi olan turizm sektörü de Yunanistan’in gözde sektörüdür. Nüfusundan fazla (14.7 milyon) turist alan Yunanistan’da turizmin milli hasilaya katkisi yüzde 15, istihdama katkisi yüzde 10 civarindadir.
Yunanistan’a yatirim Bes yildan daha fazla faaliyette bulunacak yatirimcilar faiz sübvansiyonu ve vergi istisnalari ile, eger yatirimlari ile ihracata dönük üretim yapiyorlar ise veya ithal ikameci bir yaklasimla ithal edilmekte olan ürünlerin ithalini engellemis iseler, ilave vergi tesvikleri verilmektedir. 10 milyon dolari asan yatirimlar veya yabanci katilimcilar var ise 5 milyon dolari asan yatirimlar için Yunan Yatirim Merkezi tek nokta olarak projenin gerçeklesmesinden sorumlu olup, ilave hükümet tesvikleri de verilmektedir.Ticaret Satinalma gücü yüksek Yunanistan’a her sey satilir. 11 milyon nüfusun ithalati 59.12 milyar dolardir. Fiyatlar tamamen serbest piyasa kosullarina tabidir. Genelde pesin ödeme esasi geçerlidir. Yunanlilar’in Türk mallarina karsi eskisi gibi önyargili olmadiklari gözlenmektedir. “ Türk üreticisini ve sanayicisini bekledikleri” gibi mesajlar vermektedir. Büyük Yunan firmalari teslimatin Türkiye’de, fabrikada yapilmasini istemekle ve tasima ve sigortayi kendileri organize etmekle, Türk KOBI’leri için ticareti kolaylastirmis olmaktadirlar. Bir a-çik kapi da dengede vardir: Türkiye’de Yunan firmalarin çokluguna karsilik, Türk firmalarinin Yunan pazarinda çok fazla yer almadigi bir gerçektir. Girenleri de daha çok gida sektöründedir.Yunan hükümetinin Türk sirketlerine çok zor verdigi oturma iznini kolaylastirmasi da zaten güncel bir beklentidir. Ayrica Türkiye-Yunanistan arasinda gümrük vergisi uygulamasi yoktur. Serbest dolasim geçerlidir. Yunanistan da KDV oranlari mal ve hizmet alim-satimlarinda yüzde 18’dir. Dahasi ithalat Midilli, Sakiz, Sisam, Oniki Adalar, Kiklades ve Tasoz, Semadirek, Kuzey Sporades ve Skiros adalarina yapiliyorsa KDV yüzde 13 olarak uygulanmaktadir. Yunanistan genelinde KDV temel tüketim mallarinda yüzde 8 ve kitapta yüzde 4’tür.
Serbest ticaret bölgeleri Yunanistan, Pire, Selanik ve Heraklion-Girit liman bölgelerinde serbest ticaret bölgesine sahiptir. Yabanci orijinli mallar bu bölgelere gümrük ve diger vergileri ödenmeksizin getirilir ve transit yüklemesi yapilir veya re-export edilirse gümrük ve diger vergilerden muafiyeti devam eder.
Genel degerlendirme Türkiye ile Yunanistan arasindaki ticari iliskiler AB ile Gümrük Birligi anlasmasinin yürürlüge girdigi 1996 yilindan itibaren artiyor. Yunanistan’la ticaretimizde en önemli kalemler demir-çelik, pamuk, makine ve teknik cihazlar, tütün, yas meyva-sebze, kagit ürünleri, plastik mamulleri, kauçuk esya, mineral yakitlar, optik alet ve cihazlar, cam ve tekstil ürünleridir. Türkiye Yunanistan’in önemli ihracat pazarlarindandir. Fakat, ülkemizin ihraç ettigi mallar ithalat mallarina göre daha yüksek katma degere sahiptir. Yunanistan pazari hem zevk ve begeniler hem de cografi bakimdan ülkemize yakin, ayni zamanda alim gücü yüksek bir pazardir. Basta turizm olmak üzere, insaat, enerji, bankacilik ve birçok sektörde isbirligi imkanlari genistir. Dikkat edilecek hususlarin basinda, Yunanistan’in Avrupa kalite normlarini benimsedigi, Türk ürünlerinin kalite zaafi ve süresi içinde teslimlerde istenmeyen sorunlar yasandigidir.
Ticaretimizin konulari - Demir ve Çelik - Tekstil Elyafi ve Mamulleri - Taskömürü Katrani ve Ham Petrolden Ürünler - Kara Ulasim Araçlari - Giyim Esyasi ve Aksesuarlari - Elektrikli Makine ve Cihazlar - Sebzeler, Meyveler ve Mamulleri - Metal Disi Mineral Mamuller - Haberlesme, Hayal-Ses Kayit Cihazlari - Sihhi Tesisat, Isitma ve Aydinlatma - Mobilyalar - Sanayi Kollarinda Kullanilan Makina ve Cihazlar - Çesitli Mamul Esya -Metallerden Nihai Ürünler -Baliklar, Balik Müstahzarlari -Plastikler ve Mamulleri -Kagit-Karton ve Kagit, Karton Esasli Mamuller -Mineral Maddeler, Gübre Ham Maddeleri - Plastikten Mamuller
