Türkiye’nin ihracat yapısında önemli bir revizyona ihtiyacı var. Bunu gerçekleştirmesi, klasik pazarları dışında kalan alternaif pazarlardaki etkinliğini arttırmasına bağlıdır. Türkiye ekonomisinin reel ve potansiyel alternaif pazarlarının, esnek bir coğrafyada yer alsalar bile genel olarak Afrika ve Asya kıtalarında yoğunlaştığı söylenebilir.
Ekonomi Bakanlığı Pazara Giriş Komitesi bünyesinde yapılan pazar eksenli çalışmalarda, ülke pazarlarının yapısını belirleyen unsurlar ile sermaye hareketlerini, ticari ve hukuki altyapıyı, yatırımları, hizmet ticaretini ve enerji politikalarını da göz önünde bulunduran kriterler kullanılmaktadır. Bu çalışmalarda, dünya GSYİH’sının yüzde 99’u, dünya ithalatının ise yüzde 98,4’ünü teşkil eden 122 ülke ve 6 bölge esas alınmaktadır. Bu çalışmalarda en büyük potansiyeli taşıdığı düşünülen 17 ülke “Hedef Ülke” olarak, 27 ülke ise “Öncelikli Ülke” olarak tespit edilmiştir.
Bu sayımızda Türkiye’nin Afrika ve Asya pazarlarına satabileceği ihraç ürünlerinin ve işbirliği yapılabilecek alanların ve sektörlerin neler olduğunu ve olabileceğini okurlarımızın dikkatine sunuyoruz:
Asya ve Afrika kıtasında yer alan hedef ülkeler: ÇHC, Hindistan, Nijerya, Mısır, Libya, Endonezya, Kazakistan, Japonya ve Güney Afrika Cumhuriyeti.
Asya ve Afrika kıtasındaki öncelikli ülkeler:
Türkmenistan, G. Kore, Malezya, Vietnam, Kenya, Gana, Tanzanya, Angola, Etiyopya, Singapur ve Cezayir.
TÜRKİYE’NİN AFRİKA PAZARLARINA İHRACATI
Türkiye’nin Afrika’ya toplam ihracatı 2008 yılında 9.1 milyar ABD Doları iken 2012 yılında, yüzde 47.4 artarak 13.3 milyar ABD Doları’na yükselmiştir. Afrika’ya yapılan ihracatın yüzde 70’i Fas, Cezayir, Tunus, Libya ve Mısır’dan oluşan Kuzey Afrika Ülkeleri’ne yapılmaktadır. Bu ülke grubuna 2008 yılında yaptığımız 5.9 milyar ABD Doları olan ihracat, 2012 yılı sonunda yüzde 61.5 artışla 9.4 milyar ABD Doları’na ulaşmıştır.
Son beş yıllık dönemde Sahra Altı bölgesinde ise Togo, Moritanya, Kamerun, Tanzanya, Etiyopya, Gana, Nijerya, Senegal ve Angola ihracatımızın büyük oranda arttığı önemli pazarlardır.
Sahra Altı Ülkelerine ihracatımız 2008 yılında 3.2 milyar ABD Doları iken yüzde 21.7 artışla 2012 yılı sonunda 3.9 milyar ABD Doları’na yükselmiştir.
Önümüzdeki dönemde Türk ihraç ürünleri açısından gelişme potansiyeli barındıran pazarlar arasında, Kuzey Afrika’da, Libya ve Cezayir, Sahra Altı Bölgesi’nde ise Nijerya, Güney Afrika Cumhuriyeti, Kamerun, Etiyopya, Tanzanya, Gana ve Angola ön plana çıkmaktadır.
Afrika’ya ihraç potansiyeli olan ürünlerimiz:
- Otomotiv ana sanayi (otomobil, kamyon, kamyonet, otobüs, traktör) l Otomotiv yan sanayi ürünleri, motor parçaları l Araç dış lastikleri l Demir-çelik ürünleri (İnşaat demiri, yarı mamuller, inşaat aksamı, borular, profiller) l Rafine petrol ürünleri l Kablo l TV alıcıları l Buzdolabı l Kadın hazır giyim l Tişört l Kumaş l İlaç l Mobilyalar l Plastik borular l Tavuk eti l Ayçiçekyağı l Kuru meyveler.
Afrika pazarında potansiyel işbirliği alanları ve sektörleri:
- Müteahhitlik l AVM inşaatı l Otel inşaatı l İnşaat malzemeleri l Demir-çelik l Çimento l Plastik l Gıda l İletişim l Enerji l Turizm l Sağlık l Madencilik l Mücevherat l Tekstil l Mobilya l Temizlik malzemeleri.
TÜRKİYE’NİN ORTADOĞU VE KÖRFEZ BÖLGESİ’NE İHRACATI
Türkiye’nin Ortadoğu ve Körfez bölgesine ihracatı, 2008 yılında 22.8 milyar dolar iken yüde 69.6 artışla 2012 yılında 38.6 milyar dolara yükselmiştir. Irak, İran, BAE, Suudi Arabistan ve İsrail, Türkiye’nin bölgedeki en büyük pazarlarıdır. Beş ülkeye yapılan ihracatın, bölgeye (14 ülke) gerçekleştirilen toplam ihracat içindeki payı 2008’de yüzde 79.3 iken 2012’de yüzde 90.4’e yükselmiştir.
Ortadoğu ve Körfez ülkelerine ihraç potansiyeli olan ürünlerimiz:
- Otomotiv ana sanayi (Otomobil, otobüs, kamyon, kamyonet) l Otomotiv yan sanayi ürünleri l İş ve inşaat makineleri ile bunların aksam ve parçaları l Demir-çelik ürünleri (İnşaat demiri, yarı mamuller, inşaat aksamı, borular, profiller) l İnşaat malzemeleri l Mücevherat l Mobilya l Ev tekstili, halı ve döşemelik tekstil l Hazır giyim l Ayakkabı l Sofra ve mutfak eşyası l Gıda işleme makineleri l Beyaz eşya l Elektrikli ev aletleri l Pompalar l İlaçlar l Kişisel bakım ürünleri l Temizlik malzemeleri l Kağıttan hijyen ürünleri (tuvalet kağıdı, havlu kağıdı, bebek bezi vb.) l Ambalaj malzemeleri l Bitkisel ve hayvansal yağlar l Şekerli ve çikolatalı mamuller l Bisküvi l Sert kabuklu meyveler l Tavuk eti l Baharatlar
Ortadoğu ve Körfez ülkeleri pazarında potansiyel işbirliği alanları ve sektörleri:
- Müteahhitlik l Enerji l Turizm l Sağlık l Ulaştırma.
TÜRKİYE’NİN ASYA BÖLGESİ’NE İHRACATI
Türkiye’nin Asya’ya (Orta, Güney ve Güneydoğu Asya) toplam ihracatı 2008 yılında 7.1 milyar ABD Doları iken, yüzde 49.5 artışla 2012 yılında 10.6 milyar ABD Doları’na yükselmiştir.
Orta, Güney ve Güneydoğu Asya’ya gerçekleştirilen ihracatın büyük bir kısmı (%72.3) Orta Asya Türk Cumhuriyetleri (Türkmenistan, Kazakistan, Özbekistan, Kırgızistan, Tacikistan), Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan ve Güney Kore’ye yapılmaktadır. 2008 yılında 2.3 milyar ABD Doları olan Türkiye’nin Orta Asya Türk Cumhuriyetleri’ne ihracatı, yüzde 54.6 artışla 2012 yılında 3.5 milyar ABD Doları’na ulaşmıştır.
Son beş yıllık dönemde (2008-2012) Çin Halk Cumhuriyeti’ne ihracatımız 1.4 milyar ABD Doları’ndan, 2012 yılı ihracatımız yüzde 97.1 artışla 2.8 milyar ABD Doları’na yükselmiştir.
2008-2012 döneminde Orta Asya Türk Cumhuriyetleri arasında ihracatımızın önemli ölçüde arttığı başlıca pazarlar Türkmenistan, Kırgızistan ve Özbekistan’dan olmuştur.
Aynı dönemde Güney ve Güneydoğu Asya ülkeleri arasında ise Bangladeş, Moğolistan, Afganistan, Çin, Güney Kore, Hong Kong, Pakistan, Tayland ve Malezya ihracatımızın büyük oranda arttığı önemli pazarlardır.
Önümüzdeki dönemde Türk ihraç ürünleri açısından gelişme potansiyeli barındıran pazarlar arasında, Orta Asya Türk Cumhuriyetleri’nden Kazakistan, Türkmenistan, Güney ve Güneydoğu Asya Ülkeleri’nden Çin Halk Cumhuriyeti, Hindistan, Endonezya, Japonya, G. Kore, Malezya, Vietnam, Singapur, Tayland ve Bangladeş ön plana çıkmaktadır.
Asya pazarına ihraç potansiyeli olan ürünlerimiz:
- Otomotiv ana sanayi (otomobil, otobüs, kamyon, kamyonet) l Otomotiv yan sanayi ürünleri l İş ve inşaat makineleri ile bunların aksam ve parçaları l Demir-çelik ürünleri (İnşaat demiri, yarı mamuller, inşaat aksamı, borular, profiller) l İnşaat malzemeleri l Mücevherat l Mobilya l Ev tekstili, halı ve döşemelik tekstil l Hazır giyim l Sofra ve mutfak eşyası l Gıda işleme makineleri l Beyaz eşya l Elektrikli ev aletleri l Pompalar l İlaçlar l Kişisel bakım ürünleri l Temizlik malzemeleri l Kağıttan hijyen ürünleri (tuvalet kağıdı, havlu kağıdı, bebek bezi vb) l Ambalaj malzemeleri l Şekerli ve çikolatalı mamuller l Bisküvi l Sert kabuklu meyveler l Tavuk eti l Baharatlar.
Asya pazarında potansiyel işbirliği alanları ve sektörleri:
- Müteahhitlik l AVM inşaatı l Otel inşaatı l Enerji l Turizm l Sağlık l Ulaştırma l Madencilik.
AFRİKA & ASYA Pazarı
Türkiye’nin cari açık sorunu yaratmayan bir ihracat politikası çerçevesinde uygun hedef pazarlardaki mevcut imkanları azami oranda değerlendirmesi kaçınılmazdır. Bu bağlamda Afrika ve Asya pazarlarını yakından tanımalıyız.
Yorumlar